Kluczowe wnioski:

  • Najwyższe plony trzciny cukrowej uzyskano przy dawce 3 kg boru i 10 kg cynku na hektar.
  • Oba mikroelementy poprawiają wysokość i masę łodyg oraz zwiększają zawartość cukru w soku.
  • Efekty nawożenia boru i cynku utrzymują się także w kolejnym odroście (ratoon).
  • Nie stwierdzono istotnego oddziaływania boru i cynku między sobą – każdy działa niezależnie.

Trzcina cukrowa to roślina długookresowa, która bardzo intensywnie pobiera składniki pokarmowe z gleby. Przy wieloletniej uprawie bez odpowiedniego uzupełniania mikroelementów dochodzi do ich niedoborów, a to odbija się na wysokości i grubości łodyg oraz zawartości cukru. Szczególnie ważne w tym procesie są bor i cynk, których rola w metabolizmie roślin jest często niedoceniana.

Dlaczego bor i cynk są kluczowe dla trzciny?

Bor odpowiada za prawidłowy rozwój tkanek przewodzących i transport cukrów, natomiast cynk bierze udział w syntezie hormonów wzrostowych i enzymów. Brak któregoś z tych pierwiastków szybko ogranicza liczbę łodyg nadających się do przerobu (tzw. millable cane) oraz pogarsza parametry jakościowe soku. Dlatego precyzyjne uzupełnianie tych mikroelementów staje się ważnym elementem zrównoważonej agrotechniki.

Jak przeprowadzono badanie?

Doświadczenie polowe założono w trzech lokalizacjach na terenie gospodarstwa Navsari Agricultural University w Indiach. Obserwacje prowadzono przez trzy sezony wegetacyjne (2017–2020) zarówno na roślinie matecznej, jak i na odroście. Zastosowano cztery dawki boru (0, 1, 2 i 3 kg/ha) oraz cztery dawki cynku (0, 5; 7,5 i 10 kg/ha) na tle zalecanego nawożenia NPK. Układ experience był dwuczynnikowy w blokach losowanych z trzema powtórzeniami.

Wyniki – wpływ na wzrost i plon rośliny matecznej

Najwyższe wartości wysokości łodyg, masy pojedynczej łodygi oraz plonu trzciny i zielonej masy odpadowej uzyskano przy zastosowaniu 3 kg boru i 10 kg cynku na hektar. Przy tych dawkach odnotowano także istotny wzrost zawartości cukrów w soku, wyrażony wskaźnikami Brix, sacharozy i współczynnika C.C.S. (Commercial Cane Sugar). Wzrosła również koncentracja i pobranie azotu, fosforu, potasu, boru i cynku w biomasie.

Sprawdź również:  Erytrytol a funkcja śródbłonka: ostrożna interpretacja wyników badań in vitro

Parametry jakościowe soku

  • Wskaźnik Brix wzrósł o kilka punktów procentowych w porównaniu z obiektem kontrolnym.
  • Zawartość sacharozy była najwyższa przy kombinacji 3 kg B + 10 kg Zn.
  • Współczynnik C.C.S. potwierdził lepszą wartość technologiczną surowca.

Oddziaływanie resztkowe na odrost (ratoon)

Po zbiorze rośliny matecznej badacze ocenili, czy zastosowane dawki boru i cynku wpływają na kolejny pokolenie trzciny. Okazało się, że wyższe dawki mikroelementów nadal korzystnie oddziałują na wysokość i masę łodyg oraz na zawartość składników mineralnych w odroście. Efekt ten był wyraźny, choć nieco słabszy niż w pierwszym roku.

Brak interakcji między borem a cynkiem

Analiza statystyczna nie wykazała istotnego współdziałania obu mikroelementów. Oznacza to, że bor i cynk działają niezależnie – poprawa parametrów wzrostu wynika z sumowania ich oddzielnych efektów, a nie z synergii. Dla praktyki rolniczej oznacza to, że można je stosować osobno, dobierając dawki do aktualnego zasobności gleby.

Praktyczne wnioski dla plantatorów

W warunkach tropikalnych, gdzie uprawa trzciny jest intensywna, zaleca się coroczne monitorowanie zasobności gleby w bor i cynk. W przypadku stwierdzenia niedoborów warto rozważyć dawkę 3 kg boru oraz 10 kg cynku na hektar, stosując je razem z nawożeniem podstawowym. Takie postępowanie poprawia zarówno plon, jak i jakość surowca, a korzyści utrzymują się także w kolejnym odroście.

Źródło: Oryginalny artykuł