Kluczowe wnioski:

  • Rezistom jelitowy u ludzi i zwierząt hodowlanych wykazuje wysoki poziom genów oporności na antybiotyki (ARG) tuż po urodzeniu, po czym maleje z wiekiem.
  • Dieta ma kluczowy wpływ: karmienie mlekiem modyfikowanym i diety wysokotłuszczowe lub wysokobiałkowe zwiększają obciążenie ARG, natomiast karmienie piersią i diety bogate w błonnik je zmniejszają.
  • Probiotyki i prebiotyki mogą pomóc w redukcji oporności antybiotykowej w jelitach, ale należy oceniać ryzyko transferu genów oporności.
  • Zapobieganie AMR wymaga podejścia „One Health”, uwzględniającego ludzi, zwierzęta i środowisko.

Co to jest rezistom jelitowy i dlaczego jest ważny?

Rezistom jelitowy to zbiór genów oporności na antybiotyki (ARG) obecnych w mikrobiocie jelitowej. Oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe (AMR) stanowi rosnące zagrożenie dla zdrowia globalnego, a geny oporności są wspólne dla mikrobioty jelitowej ludzi i zwierząt produkujących żywność, co sugeruje możliwość przenoszenia między gatunkami.

Używanie antybiotyków w medycynie i hodowli zwierząt sprzyja rozprzestrzenianiu się bakterii opornych. Te patogeny przechodzą z pacjentów na pacjentów, do społeczności, do łańcucha żywności i środowiska poprzez obornik, zagrażając skuteczności leczenia.

Zmiany rezistomu jelitowego zależne od wieku

U noworodków u ludzi i zwierząt gospodarskich obserwuje się wysoki poziom genów ARG zaraz po urodzeniu, który stopniowo spada wraz z wiekiem. Ten wzorzec jest spójny w obu grupach, co podkreśla znaczenie wczesnego rozwoju mikrobioty jelitowej.

Zrozumienie tych zmian jest kluczowe dla projektowania strategii zapobiegania AMR. Wczesne interwencje mogą ograniczyć gromadzenie się genów oporności.

Rola diety w dynamice rezistomu

Dieta znacząco wpływa na kształtowanie rezistomu jelitowego. Karmienie mlekiem modyfikowanym zwiększa akumulację i rozprzestrzenianie genów ARG, promując patogeny oportunistyczne takie jak Staphylococcus epidermidis, Klebsiella pneumoniae czy Clostridium difficile.

W przeciwieństwie do tego, karmienie piersią wzbogaca korzystne bakterie, takie jak Bifidobacterium i Lactobacillus, stabilizując ekosystem jelitowy i redukując obciążenie ARG. Dieta wysokotłuszczowa, wysokobiałkowa i bogata w cukry, np. monotonny wysokokoncentratowy pokarm u zwierząt, nasila gromadzenie ARG.

Sprawdź również:  Równowaga żelaza a zdrowie serca: Podwójna rola niedoboru i nadmiaru

Diety różnorodne i bogate w błonnik zmniejszają obecność genów oporności, wspierając zdrową mikrobiotę.

Potencjał probiotyków i prebiotyków

Probiotyki i prebiotyki wykazują obiecujące działanie w zmniejszaniu AMR w jelitach. Mogą stabilizować mikrobiotę i ograniczać rozprzestrzenianie genów oporności.

Przy rozwijaniu żywności funkcjonalnej należy jednak oceniać ryzyko transferu genów oporności za pośrednictwem ruchomych elementów genetycznych (MGE).

Luki w wiedzy i przyszłe kierunki badań

Przegląd wskazuje na potrzebę dalszych badań w ramach koncepcji „One Health”, integrującej zdrowie ludzi, zwierząt i środowiska. Brakuje danych na temat długoterminowych efektów interwencji dietetycznych.

Identyfikacja kluczowych luk pozwoli na opracowanie polityk i strategii kontroli AMR pochodzącego z jelit, chroniąc zdrowie publiczne.

Źródło: Oryginalny artykuł