Kluczowe wnioski:

  • Protokół systematycznego przeglądu i metaanalizy oceni wpływ aromaterapii na pełen zakres toksyczności żołądkowo-jelitowej wywołanej chemioterapią u pacjentów z rakiem.
  • Badanie skupi się na objawach takich jak nudności, wymioty, utrata apetytu, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaparcia i biegunka.
  • Przeanalizowane zostaną różnice w efektach w zależności od rodzajów olejków eterycznych, form interwencji i ich czasu trwania.
  • Wyniki mają być opublikowane w marcu 2026 roku, na podstawie 20 wybranych badań kontrolowanych losowo.

Toksyczność żołądkowo-jelitowa po chemioterapii – powszechny problem

Toksyczność żołądkowo-jelitowa wywołana chemioterapią (CIGT) to częsty i uciążliwy skutek uboczny leczenia raka. Objawia się nudnościami, wymiotami, utratą apetytu, zapaleniem błony śluzowej jamy ustnej, zaparciami oraz biegunką. Te dolegliwości znacząco obniżają jakość życia pacjentów, zmniejszają ich przywiązanie do terapii i mogą prowadzić do przedwczesnego przerwania leczenia.

Aromaterapia jako terapia uzupełniająca

Aromaterapia wykorzystuje olejki eteryczne pochodzące z roślin i wykazuje potencjalne korzyści w łagodzeniu objawów CIGT. Dotychczasowe przeglądy systematyczne skupiały się głównie na nudnościach i wymiotach, pomijając inne symptomy. Nie jest też jasne, jak rodzaj olejków, forma interwencji czy jej czas trwania wpływają na efekty terapeutyczne.

Cel badania

Protokół systematycznego przeglądu i metaanalizy ma na celu kompleksową ocenę skuteczności i bezpieczeństwa aromaterapii w leczeniu całego spektrum objawów CIGT u pacjentów onkologicznych. Badanie wyjaśni, w jaki sposób typy olejków eterycznych, formy podania i długość interwencji modyfikują wyniki leczenia.

Metodyka badania

Przegląd obejmie dziewięć baz danych, w tym PubMed, Cochrane Library, Web of Science, Embase oraz chińskie źródła jak CNKI i Wanfang, a także rejestry prób klinicznych WHO i ChiCTR – od początku do sierpnia 2025 roku. Wybrane zostaną badania kontrolowane losowo (RCT) dotyczące aromaterapii w zarządzaniu CIGT u pacjentów z rakiem.

Dane o cechach uczestników, interwencjach, porównaniach, efektach i działaniach niepożądanych zostaną wyekstrahowane z włączonych badań. Ciągłe wyniki będą syntezowane za pomocą uśrednionych różnic standardowych z 95% przedziałami ufności, a kategoryczne jako ilorazy szans z 95% CI. Zastosowany zostanie model efektów losowych.

Sprawdź również:  Kompleksy odżywcze dostępne dla mikrobioty: pilotażowe badanie nad wydłużeniem zdrowego życia

Analizy podgrup i ocena jakości

  • Przeprowadzone zostaną analizy podgrup oraz meta-regresji w celu oceny różnic między typami olejków, formami interwencji i ich czasem trwania.
  • Ryzyko błędu ocenione zostanie narzędziem Cochrane Risk of Bias 2, a pewność dowodów metodą GRADE.
  • Użyta zostanie metoda Hartung-Knapp-Sidik-Jonkman do estymacji efektów losowych oraz przedziały predykcyjne dla odzwierciedlenia zmienności w praktyce klinicznej.

Postęp prac i oczekiwane wyniki

Badanie sfinansowano w lutym 2024 roku. Do sierpnia 2025 roku zakończono wyszukiwanie literatury i selekcję, identyfikując 20 kwalifikujących się RCT. Ekstrakcja danych i synteza ilościowa planowane są na grudzień 2025, a publikacja wyników na marzec 2026.

Znaczenie wyników dla praktyki klinicznej

Oczekiwane ustalenia wypełnią luki dowodowe, oceniając potencjał aromaterapii dla CIGT poza nudnościami i wymiotami. Wyjaśnią efekty zależne od parametrów interwencji. Wyniki wesprą rozwój standardowych protokołów aromaterapii, pokierują badaniami mechanizmów i pomogą w decyzjach klinicznych w opiece wspomagającej nad pacjentami z rakiem.

Źródło: Oryginalny artykuł