- Inhalacja olejku eterycznego z mięty pieprzowej znacząco zmniejsza częstość występowania majaczenia pooperacyjnego u pacjentów starszych po artroplastykach dużych stawów kończyn dolnych (7,9% vs 19,1%).
- Leczenie aromaterapią łagodzi ból pooperacyjny w spoczynku i podczas aktywności w ciągu pierwszych 3 dni po operacji.
- Zmniejsza poziom lęku w ciągu pierwszych 2 dni po zabiegu.
- Badanie objęło 178 pacjentów w wieku ≥65 lat i było randomizowanym badaniem kontrolowanym.
Co to jest majaczenie pooperacyjne i dlaczego jest groźne?
Majaczenie pooperacyjne (POD) to poważne powikłanie występujące u starszych pacjentów po dużych operacjach. Zwiększa ryzyko zachorowalności i śmiertelności. W badaniu skupiono się na pacjentach po artroplastykach dużych stawów kończyn dolnych, takich jak endoprotezoplastyka biodra lub kolana.
Cel i metody badania
Badanie miało na celu ocenę wpływu inhalacji olejku eterycznego z mięty pieprzowej (PEO) na częstość POD w ciągu 3 dni po operacji u pacjentów w wieku 65 lat i starszych. W randomizowanym badaniu kontrolowanym wzięło udział 178 pacjentów, podzielonych na dwie grupy po 89 osób: grupę PEO i grupę otrzymującą sól fizjologiczną (NS).
Średnia wieku uczestników wynosiła 70 lat, a 55,1% stanowili mężczyźni. Wszyscy ukończyli badanie. Głównym punktem końcowym była częstość POD w ciągu 3 dni po zabiegu.
Główne wyniki badania
W grupie inhalującej olejek miętowy częstość POD wyniosła 7,9%, podczas gdy w grupie kontrolnej – 19,1%. Różnica była statystycznie istotna (współczynnik ryzyka 0,412, 95% CI [0,179–0,944], P=0,048).
Pacjenci z grupy PEO mieli niższe wyniki bólu w spoczynku i podczas aktywności w ciągu 3 dni po operacji oraz niższy poziom lęku w ciągu 2 dni po zabiegu (wszystkie P<0,05).
Punkty końcowe wtórne
- Częstość i nasilenie majaczenia, jego czas trwania oraz podtyp.
- Wyniki bólu i lęku w pierwszych dniach po operacji.
- Współczynnik neutrofilów do limfocytów (NLR) oraz czas pobytu w szpitalu.
- Nie odnotowano różnic w częstości niepożądanych zdarzeń.
Wnioski i znaczenie dla pacjentów
Inhalacja olejku eterycznego z mięty pieprzowej znacząco obniża ryzyko majaczenia pooperacyjnego w ciągu 3 dni po artroplastykach dużych stawów kończyn dolnych u starszych pacjentów. Dodatkowo łagodzi ból i lęk pooperacyjny.
Olejek miętowy wykazuje właściwości poprawiające funkcje poznawcze i neuroprotekcyjne. Aromaterapia może być prostym i bezpiecznym wsparciem w opiece pooperacyjnej.
Informacje o badaniu
Badanie przeprowadzili naukowcy z Szpitala Afiliowanego przy Uniwersytecie Medycznym w Xuzhou w Chinach. Opublikowano je w czasopiśmie Explore (NY) w 2025 roku (doi: 10.1016/j.explore.2025.103272). Autorzy nie deklarują konfliktu interesów.
Źródło: Oryginalny artykuł
Komentarze czytelników 3
Potwierdzam skuteczność mięty. Moja mama przeszła w zeszłym roku poważny zabieg i przez pierwsze dwie doby po wybudzeniu była kompletnie zagubiona i niespokojna. Kiedy zapytałem lekarza o zgodę, zacząłem delikatnie skrapiać jej poduszkę olejkiem miętowym. Efekt był naprawdę zauważalny, mama stała się spokojniejsza, a po pewnym czasie zaczęła nawet logicznie rozmawiać z personelem. Naprawdę warto próbować takich prostych rozwiązań, bo to znacząco poprawia komfort pacjenta w tym trudnym czasie rekonwalescencji.
To bardzo ciekawa informacja. Mój dziadek po niedawnej operacji biodra miał spore problemy z dezorientacją i nocnym pobudzeniem, co było ogromnym wyzwaniem dla całej rodziny w szpitalu. Zastanawiam się, czy w takich placówkach personel w ogóle bierze pod uwagę naturalne metody wspomagania pacjentów, czy raczej stawiają wyłącznie na farmakologię? Chętnie dowiedziałabym się, czy takie olejki można stosować bez konsultacji z lekarzem prowadzącym, bo nie chciałabym zaszkodzić starszej osobie, która przyjmuje już mnóstwo różnych silnych leków przeciwbólowych.
Super artykuł. Warto dodać, że olejek miętowy działa nie tylko na majaczenie, ale jest też świetnym sposobem na nudności po narkozie, z którymi wielu pacjentów zmaga się zaraz po operacji. Często inhalacje miętą są stosowane w medycynie paliatywnej właśnie ze względu na to dwutorowe działanie, czyli wyciszenie psychiczne oraz łagodzenie dolegliwości żołądkowych. Dobrze, że coraz więcej mówi się o takich niefarmakologicznych sposobach wsparcia starszych osób w szpitalach, bo często najprostsze metody przynoszą najbardziej spektakularne rezultaty dla dobrostanu chorego.
💬 Co sądzisz? Podziel się swoją opinią
Twój komentarz zostanie opublikowany po moderacji. Adres email nie będzie widoczny.