- Proantocyjanidyny (PCs) to powszechnie występujące polifenole o silnym działaniu neuroprotekcyjnym, obecne w nasionach winogron, cynamonie, jabłkach, żurawinie, nasionach lotosu i korze sosny.
- Działają poprzez regulację stresu oksydacyjnego, neurozapalenia, homeostazy białek, apoptozy, autofagii oraz szlaków sygnałowych jak Nrf2/HO-1, CREB/BDNF, PI3K/Akt, MAPK i NF-κB.
- Metabolizm mikrobiomu jelitowego odgrywa kluczową rolę w ich efektach ochronnych na mózg, modulując oś jelito-mózg.
- PCs mają potencjał jako suplementy diety lub leki w zapobieganiu i leczeniu chorób układu nerwowego, z postępami w systemach nano-dostarczania i badaniach klinicznych.
Co to są proantocyjanidyny i gdzie je znaleźć?
Proantocyjanidyny (PCs) to oligomery i polimery flawan-3-oli, należące do drugiej najliczniejszej grupy polifenoli w przyrodzie po ligninie. Występują powszechnie w świecie roślin, m.in. w nasionach winogron, cynamonie, jabłkach, żurawinach, nasionach lotosu oraz korze sosny. Z powodu starzenia się populacji i czynników ryzyka, takich jak środowisko, metabolizm czy styl życia, rośnie zapadalność na udary, chorobę Alzheimera i inne zaburzenia neurologiczne.
Badania przedkliniczne wskazują, że PCs wykazują znaczące efekty neuroprotekcyjne dzięki wielu mechanizmom działania. Niniejszy przegląd systematyzuje wiedzę na temat ich źródeł, cech strukturalnych i biodostępności, ze szczególnym uwzględnieniem roli w chorobach układu nerwowego.
Mechanizmy neuroprotekcyjne proantocyjanidyn
PCs regulują stres oksydacyjny, neurozapalenie, homeostazę białek, apoptozę oraz autofagię. Wpływają też na kluczowe szlaki sygnałowe, takie jak Nrf2/HO-1, CREB/BDNF, PI3K/Akt, MAPK i NF-κB. Dzięki temu chronią neurony przed uszkodzeniami w chorobach neurodegeneracyjnych.
Struktura i zależności struktura-aktywność
Proantocyjanidyny występują w formach monomerów, dimerów, trimerów i polimerów. Przegląd podsumowuje ich różne formy strukturalne oraz zależności struktura-aktywność (SAR) w modulowaniu osi jelito-mózg. Te różnice wpływają na skuteczność działania w ochronie układu nerwowego.
Rola mikrobiomu jelitowego
Coraz więcej dowodów wskazuje, że metabolizm PCs przez mikroflorę jelitową jest kluczowym mechanizmem ich neuroprotekcji. Mikroorganizmy jelitowe przekształcają PCs, co wzmacnia ich korzystny wpływ na mózg poprzez oś jelito-mózg.
Postępy w dostarczaniu i badaniach klinicznych
Przegląd omawia najnowsze osiągnięcia w systemach nano-dostarczania PCs oraz badania kliniczne związane z zaburzeniami neurologicznymi. Te innowacje poprawiają biodostępność i skuteczność tych związków.
PCs mają obiecujący potencjał jako suplementy diety lub leki w prewencji i terapii chorób układu nerwowego. Omówiono jednak istniejące wyzwania oraz przyszłe perspektywy rozwoju.
Słowa kluczowe i znaczenie dla zdrowia
Słowa kluczowe: oś jelito-mózg, nano-dostarczanie, choroby neurodegeneracyjne, neurozapalenie, stres oksydacyjny, PCs. Autorzy deklarują brak konfliktu interesów, a publikacja jest przeglądem systematycznym.
Źródło: Oryginalny artykuł
Zapalony zielarz i miłośniki natury. Zainspirowany złożonością i bogactwem natury, poświęcił swoje życie odkrywaniu i naukowemu badaniu roślin leczniczych. Pasja do roślin i głębokie zrozumienie ich leczniczych właściwości przekłada się na unikalne, holistyczne podejście do zdrowia i wellness.
