Kluczowe wnioski:

  • Stosowanie leków przez matkę w ciąży (z wyłączeniem suplementów) ponad czterokrotnie zwiększało ryzyko wystąpienia zaburzeń ze spektrum autyzmu.
  • Wyższy status socjoekonomiczny rodziny wyraźnie obniżał ryzyko zespołu Downa u dziecka.
  • Zapłodnienie wspomagane wiązało się z ponad dwukrotnie większym ryzykiem zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi.
  • Suplementacja witaminy D w ciąży zmniejszała prawdopodobieństwo urodzenia dziecka z zespołem Downa.

Jakie czynniki badano?

Badanie przeprowadzono na podstawie danych z jednego szpitala uniwersyteckiego w Rijadzie i objęto nim 269 dzieci urodzonych między 2015 a 2024 rokiem. Wśród uczestników było 185 dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu, 51 z zespołem Downa oraz 33 z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi. Analiza skupiła się na zmiennych związanych z ciążą, porodem oraz sytuacją materialną rodziny.

Związek czynników z autyzmem

Stosowanie leków w czasie ciąży, z pominięciem typowych suplementów diety, wiązało się z ponad czterokrotnie wyższym ryzykiem autyzmu. Starszy wiek dziecka w momencie diagnozy również zwiększał szanse na postawienie takiego rozpoznania. Natomiast dzieci urodzone jako pierwsze lub drugie były mniej narażone na autyzm w porównaniu z kolejnymi pociechami w rodzinie.

Czynniki wpływające na ryzyko zespołu Downa

Wyższy wskaźnik statusu socjoekonomicznego rodziny wyraźnie obniżał prawdopodobieństwo zespołu Downa. Każda dodatkowa jednostka tego wskaźnika zmniejszała ryzyko o ponad 40 procent. Z kolei praca zawodowa matki w ciąży zwiększała ryzyko, natomiast przyjmowanie witaminy D w tym okresie działało ochronnie.

Co okazało się istotne w przypadku ADHD?

Jedynym czynnikiem wyraźnie związanym z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi było zapłodnienie wspomagane. Dzieci poczęte tą metodą miały ponad dwukrotnie wyższe ryzyko wystąpienia ADHD niż dzieci poczęte naturalnie. Inne analizowane zmienne nie wykazały istotnego związku z tym rozpoznaniem.

Podsumowanie obserwacji

Wyniki wskazują, że różne czynniki matczyne i socjoekonomiczne oddziałują w odmienny sposób na ryzyko każdego z trzech zaburzeń. Znaczenie leków w ciąży, statusu materialnego rodziny oraz sposobu poczęcia dziecka różniło się w zależności od diagnozy. Badanie podkreśla potrzebę dalszych analiz, które pomogą lepiej zrozumieć te zależności w praktyce klinicznej.

Sprawdź również:  Nowe strategie w walce z czerniakiem: semisyntetyczne pentacykliczne triterpenoidy w badaniach eksperymentalnych

Źródło: Oryginalny artykuł