Kluczowe wnioski:

  • Eleuterokok kolczasty należy do grupy adaptogenów i pomaga organizmowi radzić sobie ze stresem fizycznym oraz psychicznym.
  • Korzeń eleuterokoka wspiera układ odpornościowy i może być stosowany wspomagająco w okresach przemęczenia oraz rekonwalescencji.
  • Badania wskazują, że eleuterokok kolczasty może chronić komórki przed szkodliwym działaniem wysokich temperatur oraz metali ciężkich.
  • Suplementacja eleuterokokiem wymaga ostrożności – nie jest zalecana w ciąży, przy nadciśnieniu oraz u osób nadpobudliwych.

Eleuterokok kolczasty (Eleutherococcus senticosus), znany również jako żeń-szeń syberyjski, to kolczasty krzew występujący naturalnie w północno-wschodniej Azji – od wschodniej Syberii przez północne Chiny, Koreę aż po Japonię. Roślina należy do grupy adaptogenów, czyli substancji roślinnych, które zwiększają odporność organizmu na niekorzystne warunki środowiskowe i obciążenia psychofizyczne.

Eleuterokok kolczasty – właściwości

Głównym surowcem leczniczym jest korzeń eleuterokoka. Zawiera on charakterystyczne eleuterozydy (głównie B i E) oraz lignany, które odpowiadają za jego działanie stymulujące ośrodkowy układ nerwowy. Dzięki temu eleuterokok kolczasty poprawia koncentrację, zmniejsza uczucie zmęczenia i wspomaga procesy adaptacyjne w sytuacjach stresowych – zarówno psychicznych, jak i fizycznych (np. ekstremalne temperatury, wysiłek, promieniowanie).

Badania przeprowadzone w Holandii wykazały, że ekstrakt z korzenia eleuterokoka chronił larwy ślimaka Lymnaea stagnalis przed uszkodzeniami wywołanymi szokiem termicznym oraz działaniem metali ciężkich, takich jak kadm i miedź. Mechanizm ten wiąże się m.in. z modulacją odpowiedzi antyoksydacyjnej i stabilizacją błon komórkowych.

Dodatkowo eleuterokok kolczasty wykazuje działanie immunostymulujące – zwiększa aktywność komórek NK oraz produkcję interferonów, co przekłada się na lepszą odporność w okresach zwiększonego ryzyka infekcji.

Eleuterokok kolczasty – zastosowanie

Ze względu na swoje właściwości adaptogenne i immunostymulujące, korzeń eleuterokoka jest często stosowany wspomagająco w:

  • stanach chronicznego zmęczenia i obniżonej wydolności fizycznej,
  • okresach intensywnego stresu psychicznego i wypalenia zawodowego,
  • rekonwalescencji po przebytych chorobach lub zabiegach chirurgicznych,
  • wspomagająco przy łagodnych zaburzeniach krążenia obwodowego.
Sprawdź również:  Co to jest jemioła? Właściwości lecznicze i zastosowanie

Eleuterokok kolczasty dostępny jest w aptekach i sklepach zielarskich głównie w postaci standaryzowanych tabletek i kapsułek zawierających suchy ekstrakt z korzenia. Zalecana dawka dobowa zwykle wynosi 100–300 mg ekstraktu standaryzowanego na zawartość eleuterozydów.

Przeciwwskazania i środki ostrożności
Eleuterokok nie powinien być stosowany przez kobiety w ciąży i karmiące, dzieci poniżej 12. roku życia, osoby z nadciśnieniem tętniczym oraz z nadpobudliwością nerwową. Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe lub immunosupresyjne powinny skonsultować suplementację z lekarzem.