Kluczowe wnioski:

  • Przegląd objął 19 badań z udziałem 762 osób, w których oceniano wpływ doustnych probiotyków na strukturę i funkcję mózgu.
  • Suplementacja probiotykami najczęściej wpływała na obszary mózgu związane z przetwarzaniem emocji i regulacją nastroju, takie jak hipokamp, ciało migdałowate i zakręt obręczy.
  • Interwencja probiotyczna modyfikowała spoczynkową aktywność mózgu oraz zmniejszała reakcję wybranych obszarów na bodźce negatywne.
  • W kilku badaniach zmiany w obrazie mózgu korelowały z poprawą objawów klinicznych, co potwierdza przydatność technik obrazowania w ocenie efektów probiotyków.

Coraz więcej badań wskazuje, że bakterie jelitowe mogą oddziaływać na ośrodek nerwowy za pośrednictwem osi jelito–mózg. Dotychczasowe obserwacje sugerowały, że doustne probiotyki łagodzą objawy depresji, lęku i stresu, a także poprawiają funkcje poznawcze. Naukowcy postanowili sprawdzić, czy te zmiany mają odzwierciedlenie w obiektywnych pomiarach struktury i czynności mózgu.

Jak przeprowadzono przegląd systematyczny?

Zespół z Uniwersytetu w Örebro przeanalizował wyniki badań z randomizacją i grupą kontrolną, w których stosowano techniki obrazowania lub elektrofizjologii. Z ponad 2300 artykułów wyselekcjonowano 19 prac spełniających kryteria, obejmujących łącznie 762 uczestników – zarówno osób zdrowych, jak i pacjentów z różnymi schorzeniami. Jakość metodologiczną większości badań oceniono jako wysoką.

Które obszary mózgu reagują na probiotyki?

Analiza wykazału, że najczęstsze zmiany dotyczyły hipokampu, ciała migdałowatego, zakrętu obręczy, zakrętu przedśrodkowego i zakrętu zaśrodkowego oraz precuneus. Obszary te odpowiadają za przetwarzanie emocji, pamięć oraz integrację bodźców czuciowych. Zmiany obserwowano niezależnie od zastosowanej metody obrazowania.

Zmniejszona reakcja na bodźce negatywne

W kilku badaniach probiotyki ograniczały aktywność ciała migdałowatego i wysp podczas prezentacji zdjęć o negatywnym zabarwieniu emocjonalnym. Efekt ten może tłumaczyć obserwowaną w innych pracach redukcję lęku i obniżenie poziomu stresu u uczestników.

Zmiany w stanie spoczynkowym mózgu

Interwencja probiotyczna wpływała także na łączność funkcjonalną w stanie spoczynkowym. Najczęściej modyfikowano połączenia między korą przedczołową a obszarami limbicznymi. Ponadto u części uczestników poprawiła się jakość snu, co korelowało ze zmianami w obrazie mózgu.

Sprawdź również:  Nowe strategie walki z czerniakiem: półsyntetyczne trójterpeny w badaniach laboratoryjnych

Korelacje z objawami klinicznymi

Istotnym elementem przeglądu było stwierdzenie, że zmiany w aktywności mózgu często szły w parze z poprawą wyników kwestionariuszy nastroju i funkcji poznawczych. Zależności te potwierdzają, że techniki obrazowania i elektrofizjologii mogą być przydatnym narzędziem w ocenie skuteczności probiotyków.

Podsumowanie i wnioski praktyczne

Aktualny stan wiedzy wskazuje, że regularne przyjmowanie wybranych szczepów probiotycznych może modyfikować pracę mózgu u dorosłych. Efekty te są najbardziej widoczne w obszarach odpowiedzialnych za regulację emocji i przetwarzanie stresu. Aby potwierdzić korzyści kliniczne, potrzebne są dalsze, dobrze zaplanowane badania z dłuższym okresem obserwacji.

Źródło: Oryginalny artykuł