Kluczowe wnioski:

  • Serenoa repens, stosowana w łagodnym rozroście prostaty i łysieniu androgenowym, może powodować trwałe skutki uboczne seksualne i psychiatryczne przypominające zespół po-finasterydowy.
  • W badaniu opisano przypadki, w których objawy pojawiły się w ciągu miesiąca u 61% pacjentów i trwały średnio 4,7 roku.
  • Causalność oceniono jako prawdopodobną w 54% przypadków według skali Naranjo; objawy nasilały się przy terapii skojarzonej z finasterydem.
  • Potrzebne są dalsze badania farmakowigilanckie ze względu na powszechny, niekontrolowany użytek preparatu.

Co to jest Serenoa repens i do czego się stosuje?

Serenoa repens, znana też jako palma sabałowa, jest szeroko stosowanym ziołem w leczeniu łagodnego rozrostu prostaty i łysienia androgenowego. Działa poprzez hamowanie enzymu 5-alfa-reduktazy. Preparaty te są dostępne bez recepty i uważane za bezpieczne, co prowadzi do ich niekontrolowanego użycia.

Obserwowane skutki uboczne

Coraz więcej doniesień wskazuje na poważne działania niepożądane, w tym zaburzenia seksualne, psychiatryczne i somatyczne. Objawy te przypominają zespół po-finasterydowy, znany z terapii finasterydem. W badaniu zidentyfikowano przypadki na podstawie samoocen z włoskiego forum poświęconego temu zagadnieniu.

Charakterystyka przypadków

Dawki wynosiły od 120 do 900 mg na dobę, a skutki uboczne pojawiły się w ciągu miesiąca u 61% pacjentów. Objawy były ciężkie i trwałe, z średnim czasem trwania 4,7 roku; pełna remisja wystąpiła tylko u trzech osób. Zgłoszenia dokumentowano za pomocą oficjalnych włoskich formularzy farmakowigilanckich.

Ocena przyczynowości i czynniki ryzyka

Dwóch klinicystów niezależnie oceniło przyczynowość za pomocą skali Naranjo, uznając ją za prawdopodobną w 54% przypadków. Terapie skojarzone, np. Serenoa repens z finasterydem, wiązały się z większą ciężkością i trwałością objawów. Pacjenci poddano strukturalnej ocenie klinicznej w ośrodku CERFIT, w tym badaniom historii medycznej, psychiatrycznej i laboratoryjnym.

Możliwy zespół post-Serenoa

Badanie sugeruje istnienie zespołu post-Serenoa (PSS), naznaczonego trwałymi zaburzeniami seksualnymi i neuropsychiatrycznymi. Mit o absolutnym bezpieczeństwie Serenoa repens może utrudniać zgłaszanie przypadków. Ze względu na powszechność użycia, konieczne są dalsze studia kliniczne i farmakowigilanckie.

Sprawdź również:  Fenole z diety i ćwiczenia fizyczne: skuteczny duet przeciw starzeniu na poziomie mitochondriów

Znaczenie dla pacjentów i lekarzy

Pacjenci powinni być świadomi ryzyka, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu. Lekarze winni monitorować objawy i zgłaszać je do systemów farmakowigilanckich. Badanie podkreśla potrzebę większej ostrożności w rekomendowaniu tego zioła.

Źródło: Oryginalny artykuł